چرم

1695 شمار بازدید :

تعریف چرم

چرم عبارت است از : پوست حیوانات و جانوران که به وسیله تعدادی از مواد شیمیایی و اعمال فیزیکی از حالت ابتدایی خارج شده و به صورت ثابت و فاسد نشدنی در آمده است. به عبارت دیگر چرم پوستی است که به کمک مواد دباغی و عمیلیات فیزیکی و شیمیایی تغییر شکل داده است.

چرم از دو قسمت تشکیل شده است:

قسمت لش: بخش زیرین چرم را تشکیل داده و متصل به گوشت حیوان است.

قسمت رخ: بخش بیرونی چرم که همان بخش مودار چرم می شود.

تاریخ استفاده از پوست قریب 500 سال قبل از میلاد می رسد. بدیهی است اولین مشکلی که بر سر استفاده انسان اولیه از پوست وجود داشت، پوسیدگی و فساد پوست خام و تازه در برابر هوای آزاد بود. زیرا به واسطه نفوذ انواع باکتریها پوست به سرعت فاسد و از درجه استفاده ساقط می شد.

ابتدا یونانی ها و سپس رومی ها چرم را برای ساخت انواع پوتین، کفش وتسلیحات جنگی استفاده نمودند. پیدایش صنعت چرم در ایران به طور دقیق روشن نیست. اما مرور بر آثار و علائم و نوشته ها و کتیبه های دوران گذشته تاریخ ایران و نقوشی که در آثار باستانی دیده می شود، حاکی از این است که ایرانیان قدیم نیز ازچرم برای کفش و ابزار جنگی و لوازم دیگر استفاده می کرده اند. این آثار بیشتر در سرزمینهای غرب ایران به چشم می خورد و احتمالاً از آنجا به دیگر نقاط کشور راه یافته است و از این جهت می توان گفت که سرزمین اصلی صنعت دباغی و ساخت وسایل چرمی نوار غربی کشور بوده است.

کارگاه های کوچک دباغی که اکثر آن ها در کنار رودخانه ها بنا می شده اند، اغلب به دباغی پوست های سبک بز و گوسفند اشتغال داشته اند و ماده اصلی ساختن چرم نیز مواد گیاهی مانند مازو و تانن بوده است. وجود جنگل های بلوط و درختان مازو و غیره در استان های غربی کشورنشانه آن است که صنعت دباغی از همین نواحی رواج گرفته است. همچنین از بلوط، گلوان و آرد، در همین استان ها استفاده می شده است. لازم به تذکر است که چون آب یکی از عوامل مهم صنعت چرمسازی است، این قبیل کارگاه ها در کنار رودخانه ها و شهرهای پرآب کشور راه اندازی می شدند.

در زمینه مصنوعات چرمی، استان های اردبیل، تهران، زنجان، کرمان و مازندران فعالیت دارند.